cultuur

Spook (znw.)

In ons huis in Abbenbroek heb ik een spook gezien. Het huis was een aanbouw van de school, en de vliering boven de school had een doorgang naar de zolder van het huis. Het was donker, ik opende de schuifdeur en daar was het spook. Gillend denderde ik de drie trappen af en riep mijn vader. Ach, zei hij, ik ga dat wel even bekijken. Zingend beklom hij de drie trappen en waarde even rond in de vliering. Dat hij zong was een bevestiging dat hij ook bang was voor het spook, want met zingen kun je spoken verdrijven. Het is daarbij aan te bevelen vals te zingen. Na een tijdje kwam hij levend en wel terug en vertelde me dat er een laken hing te drogen dat door de tocht en het maanlicht misschien op een spook leek. Ik geloofde er niets van. Hoe kon ik een laken voor een spook hebben aangezien? Maar waar kwam het concept spook eigenlijk vandaan? Een laken voor een spook aanzien kan alleen als je een concept van een spook hebt. Wie heeft dat bedacht? Laten we het zo zien: een spook is een wit laken dat in de nacht door tocht beweegt en in het maanlicht verschillende vormen aanneemt.

Het prisma woordenboek zegt over spook:

  1. geest die ergens rondloopt of rondzweeft, vaak in een laken gehuld voorgesteld: er waart elke nacht een spook door het kasteel
    • spoken zien: bang zijn voor gevaren die er niet zijn
  2. figuurlijk: angstaanjagend beeld, spookbeeld, schrikbeeld: het spook van de werkloosheid
  3. akelige lelijke vrouw

Dat is best een moderne benadering, want in de klassieke woordenboeken is een spook een bovennatuurlijke of onstoffelijke verschijning. Ik geloof[1]met nadruk op het woord geloof niet in die onzin[2]iets wat niet waar is en nergens toe dient. Geef mij maar een koekje uit de wetenschapstrommel. De scheiding tussen lichaam en geest, het bestaan van een ziel die onsterfelijk is, die buiten het lichaam treedt na de dood, allemaal flauwekul die in de wetenschap al lang verworpen is.

Een andere keer lag ik in bed en werd wakker van een vreselijk kabaal. Het leek erop dat de Duitsers Nederland weer waren binnengevallen. Of waren het misschien de Russen? Wat een vreselijke toestand, wat een angst. Het bleek de dorpsfanfare te zijn die in het schoolgebouw repeteerde.

In de Clinghe heb ik nooit een spook gezien, behalve ‘s ochtends in de spiegel. Maar het kan hier wel goed spoken.

Voetnoten

Voetnoten
1 met nadruk op het woord geloof
2 iets wat niet waar is en nergens toe dient

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.